معارف شيعي ـ درس سوم: عبدالله بن سبآ

در زمان عثمان شخصى يهودى به نام عبداللَّه بن سبأ از «صنعاء»، اسلام را اختيار نمود، و افكار خود را با مسافرت هايى كه به بلاد اسلامى، مانند: كوفه، شام، مصر و بصره داشت رواج مى‏داد. (طبري و ...)

اعتقادات وي:

«ر. ك: تاريخ طبرى، ج 3، ص 378؛ كامل ابن اثير، حوادث سنه 30، ص 36 و ...»

انتساب دهندگان اين تهمت به شيعه

1-ابوالحسين ملطى: «زعيم اين فرقه- شيعه- عبداللَّه بن سبأ است. او همان شخصى است كه با يهود ارتباط داشت و بدين طريق بذر اول تشيع را در جامعه اسلامى كاشت، تا از اين راه به جامعه اسلامى ضربه وارد كند». «التنبيه و الردّ على أهل الأهواء و البدع، ص 25»

2- دكتر على سامى نشار: «يهود [عبداللَّه بن سبأ] مؤسس عقيده شيعه غالى است». «نشأة الفكر الفلسفى فى الإسلام، ص 18»

3-محمّد ابوزهره: «طاغوت اكبر- عبداللَّه بن سبأ- كسى است كه مردم را به ولايت على عليه السلام و وصايت او دعوت نمود و معتقد به رجعت پيامبر اكرم عليه السلام شد و در سايه اين فتنه‏ها مذهب شيعى نشأت گرفت». «المذاهب الاسلاميّة، ص 46»

4-احسان الهى ظهير: «دين اماميه و مذهب اثناعشرى، مبتنى بر مبناهايى است كه يهود جنايت‏كار توسط عبداللَّه بن سبأ وضع نمود».«الشيعة و السنه، ص 24»

5- دكتر ناصر بن عبداللَّه بن على قفارى: «طليعه عقيده شيعه و اصول آن به دست سبأيّون ظهور كرد ...».«اصول مذهب الشيعه، ج 1، ص 78»

اقوال مورخان در مورد عبداللَّه بن سبأ

سه نظريه در خصوص عبداللَّه بن سبأ

1- نظريه مورخان اسلامى: اثبات وجود او و موقعيّت گسترده‏اش در فتنه‏ها

2-نظر متأخرين شيعه: انكار وجود او و انكار موقعيّت او

3-نظر معتدل: اثبات وجود او و ابطال موقعيت فعّال او در فتنه‏ها

«صحيفة الرياض»

نظريه سوم: نظريه منتخب